Британия музейи ўғирланган тарихий ашёни Ўзбекистонга қайтаради

Буюк Британия музейи Ўзбекистоннинг ўрта асрларга оид Ислом маданий ёдгорлигини тиклашга ёрдам беради. У ўғирланиб, Ўзбекистондан олиб чиқиб кетилган ва кейинчалик Лондон музейида пайдо бўлган тарихий буюмни қайтаради. Бу ҳақда Гардиан нашри ёзмоқда.

Йирик исломий хаттотлик санъати акс этган кошиннинг баландлиги ярим метр келади. У 2014 йилда ўғирланган. Ўғрилар буюмни ЮНЕСКО маданий ёдгорликлари рўйхатига киритилган ва Буюк Ипак йўлидаги қадимги шаҳарлардан бири Бухородан 20 километр узоқликдаги 12-асрга оид ёдгорлик пештоқидан кўчириб олишган.

Мовий рангли силлиқланган кошин Mayfair галереясида сотиш учун пайдо бўлгунга қадар, йўқолиб кетган деб ҳисобланган.

Ўғрилик расман эълон қилинмаган. Бироқ юқоридаги тарихий мажмуадан қайтган оксфордлик олим уни Саймон Рэй галереяси томонидан чоп этилган нашрда кўриб қолган. 

Шундан сўнг, кошинни яхши ниятда харид қилган Рэй зудлик билан Британия музейига қўнғироқ қилиб, хаттотлик ёдгорлигининг тикланишини “ажойиб” иш бўларди, дея таърифлайди.

Шундай қилиб, музей шу ҳафтада ушбу тарихий ашёни Ўзбекистоннинг Лондондаги элчихонасига топширади. 

Исломий хаттотлик намунасининг ўғирланган қисмининг баландлиги 52.5см, эни 30.5 смни ташкил этади. У Вобкентдаги Чашмаи Аюб ёдгорлик мажмуасига тегишлидир. 

Британия музейининг катта куратори Жон Симпсоннинг Гардиан газетасига айтишича, “бу кошин музейдан жой олишга арзийдиган буюмдир”.

У, шунингдек, Ҳинд ва Ислом маданий ёдгорликлари бўйича етакчи дилер ҳисобланувчи Рэйнинг саъй-ҳаракатини “таҳсинга лойиқ”, деб атади.

Шу билан қиймати бир неча ўн минг долларга баҳоланган ёдгорлик парчаси ватанга қайтадиган бўлди.