«Шимолий оқим»даги портлаш: Полша ҳодисага алоқадор эканини рад этяпти

Полша ҳукумати 2022 йил сентябрида Болтиқ денгизи тубида «Шимолий оқим» ва «Шимолий оқим-2» газ қувурлари портлашига алоқадорлигини рад этди. «Полшанинг ҳеч нарсага алоқаси йўқ, бу ёлғондир», деди Полша бош вазири ўринбосари ва рақамли технологиялар вазири Кшиштоф Гавковский 16 август, жума куни Polsat News нашрига берган интервюсида. Аввалроқ Германия Федерал разведка хизмати (BND) собиқ раҳбари Аугуст Ханнинг Украина-Полша ўзаро тил бириктиргани ҳақида баёнот берганди.

15 август куни Германиянинг Welt TV телеканалига берган интервюсида Ханнинг «Полша идоралари» ҳамда Украина ва Полша ҳукуматларини газ қувурини бузиш операциясида бевосита иштирок этишда айблади. «Бу ерда Полша идоралари иштирок этгани аниқ - ва менимча, бу шунчаки бўлимлар эмас, бу Украина ва Полшадаги ҳокимиятнинг энг юқори бўғини ўртасидаги келишув эди», деди BND собиқ раҳбари. Унинг фикрича, Германия ҳукумати Киев ва Варшавадан «давлат терроризми» иши учун товон талаб қилиши керак.

Ханнингнинг сўзларига кўра, ҳужумни «Украина жамоаси» амалга оширган, аммо бу фақат «Полшанинг кучли логистик ёрдами билан» мумкин бўлган. Германия разведкаси собиқ раҳбари «бу энг юқори сиёсий даражада қабул қилинган қарорлар», деб ҳисоблайди. «Президент Зеленский ва президент Дуда ўртасида ушбу ҳужумни амалга ошириш бўйича келишувлар бўлганига ишонаман», деди Ханнинг ва Варшава ҳукуматини «тергов муваффақиятидан аниқ манфаатдор эмасликда» айблади. 

Гавковский: «Бу Россиянинг дезинформацияси» 

Кшиштоф Гавковский бу айбловларни қатъиян рад этди. «Менимча, бу немис сиёсатчилари ёки Германиядаги давлат бошқаруви аъзоларининг сўзлари орқали етказилган Россия дезинформациясининг акс-садоси», - деди у. Гавковский сўзларига кўра, у «Полшанинг «Шимолий оқим»даги диверсияларга алоқадорлиги ҳақида ҳеч қандай далил йўқлигига ишончи комил». 

Полша бош вазири ўринбосари қўшимча қилишича, сўзлари тахмин эмас, балки ҳақиқат ва Полша диверсияларда иштирок этганлик айбловларини қабул қилмайди. 

WSJ Залужнийнинг портлашларга алоқадорлиги ҳақида хабар берди 

WSJ манбаларига кўра, «Шимолий оқим» ва «Шимолий оқим-2» газ қувурларини портлатиш операциясида ҳал қилувчи ролни Украина Қуролли кучлари (УҚК) собиқ бош қўмондони Валерий Залужний ўйнаган. 

Нашрнинг 14 августдаги материалида айтилишича, операция ғояси 2022 йил май ойида уни молиялаштирган Украина юқори мартабали ҳарбий офицерлари ва бизнесменлари ўртасида бўлиб ўтган учрашувда туғилган. Уни бевосита Залужнийга бўйсунган исми ошкор этилмаган генерал бошқарган ва портлашни оддий ижарага олинган яхтада олти нафар ҳарбий ва фуқаролик ғаввосларидан иборат гуруҳ амалга оширган. 

Украина президенти Володимир Зеленский операция режасини оғзаки маъқуллаган, бироқ АҚШ Марказий разведка бошқармаси бундан хабар топгач ва Киевни операцияни бекор қилишга чақиргач, у фикридан қайтган ва бу ҳақда Залужнийга айтган, бироқ у қулоқ солмаган. Кейинроқ у Зеленскийга қўпорувчилик гуруҳининг аллақачон ташқи дунё билан алоқаси узилганини ва уни ортга чақириб бўлмаслигини айтган, деб ёзади нашр.

Залужний ва Подоляк «Шимолий оқим»даги портлашга алоқадорлигини рад этди

WSJ нашрига берган изоҳида ҳозирда Украинанинг Британиядаги элчиси бўлган Залужний операция ҳақида ҳеч нарса билмаслигини таъкидлади. Ўз навбатида, операцияда қатнашган ёки бу ҳақда билган тўрт нафар юқори мартабали украиналик ҳарбий амалдорлар газетага қувурларни Украинанинг Россия Федерациясига қарши мудофаа урушидаги қонуний нишон деб билишларини айтишди.

Аввалроқ Reuters агентлиги билан суҳбатда Украина президенти девони раҳбари маслаҳатчиси Михаил Подоляк ҳам Киевнинг газ қувурларини бузишга алоқадорлиги ҳақидаги айбловларни рад этган эди. «Бундай ҳужумни фақат катта техник ва молиявий ресурслар мавжуд бўлганда амалга ошириш мумкин», - деди у.

Немис полицияси «Украина изи»ни топди

Бутун операция тахминан 300 минг долларга тушди, деб ёзади WSJ. Портлашдан тахминан уч ҳафта олдин, бир гуруҳ диверсантлар Германиянинг Росток портидан «Андромеда» яхтасини ижарага олишди. Ғаввослар жуфт бўлиб ишлаган, улар чуқурликда таймер билан портловчи қурилмани ўрнатган. Кейинроқ немис полицияси яхтада портловчи моддалар, бармоқ излари ва ДНК намуналарини топди.

Германия Федерал прокуратураси Украина фуқароси, дайвинг бўйича инструктор Владимир Ж.ни ҳибсга олишга ордер берди. У «Шимолий оқимлар» портлатилишига алоқадор, дейди ARD, Süddeutsche Zeitung ва Die Zeit томонидан ўтказилган суриштирув муаллифлари. Владимир Ж. гўёки Полшада яшаган ва Украинага чиқиб кетишга муваффақ бўлган.