Канада ҳиндуларга маданий геноцид учун компенсация тўлайди

Канада ҳукумати маҳаллий аҳоли вакилларига ўтмишда зўравонлик ҳамда маданий ва тил ҳуқуқларини бузгани учун компенсация сифатида 2,8 миллиард Канада доллари (1,44 миллиард евро) тўлашга рози бўлди. Бу ҳақда Канада ҳукумати 21 январь куни хабар берди.

2012 йилда Канада ҳукуматига маҳаллий жамоаларнинг 325 аъзоси 19-асрдан 20-аср охиригача ўз тили ва маданиятига қарши геноцид учун товон ундиришни сўраб жамоавий даъво билан мурожаат қилган. Энди томонлар эришган келишувни мамлакат Федерал суди тасдиқлаши керак.

Тахминларга кўра, пул махсус жамғармага ўтказилиб, маҳаллий аҳоли ундан ўз хоҳишига кўра фойдаланиши мумкин. «Канадага ўз тарихини тан олиш, у содир этган геноцидни тан олиш ва мактаб-интернатлар халқларимизга етказган жамоавий зарарини тан олиш учун жуда узоқ вақт керак бўлди», деди даъвогарлардан бири, туб аҳоли вакили Гарри Фешчук.

1881 йилдан 1996 йилгача Канадада 150 000 дан ортиқ маҳаллий болалар ўз оилаларидан ажралган ва мактаб-интернатларга юборилган. Уларнинг кўпчилиги Канада Ҳақиқат ва ярашув комиссияси «маданий геноцид» деб атаган тизимда оч қолган, калтакланган ва жинсий зўравонликка учраган. Ўсмирларга ота-боболарининг тилларида гапириш ва уларнинг урф-одатларига амал қилиш тақиқланган. Канададаги охирги бундай мактаб 1996 йилда ёпилган.

2021 йилда Британия Колумбиясидаги собиқ мактаб-интернатда 215 нафар боланинг жасади топилган. Ўшандан бери қолдиқлар бутун мамлакат бўйлаб бошқа шунга ўхшаш муассасаларда топилган. Турли ҳисоб-китобларга кўра, асосан черков томонидан бошқариладиган бу мактаб-интернатларнинг минглаб ўқувчилари касалликлар, очлик, бахтсиз ҳодисалар, ёнғинлар ва зўравонликлардан ўлган бўлиши мумкин.

Ўтган йили Рим папаси Франциск Канадага ташрифи чоғида Рим-католик черкови номидан туб халқлардан кечирим сўраган эди. «Мен кўплаб христианларнинг маҳаллий халқларга қилган ёмонликлари учун кечирим сўрайман», деди у.