Антарктикада иқлим ўзгариши туфайли ўсимлик қопламлари ортаётгани аниқланди

Эксетер ва Хартфордшир университети олимлари охирги 40 йилда Антарктика яриморолида ўсимлик қоплами ортганини аниқлади. Nature Geoscience журналида чоп этилган мақолада ушбу минтақадаги ўсимлик олами иқлим ўзгариши туфайли сезиларли даражада кенгайгани ҳақида сўз боради.
 
Тадқиқот натижаларига кўра, яриморолдаги ўсимликлар майдони ўн баробардан ортиққа ошган — 1986 йилда улар 1 километр квадрат жойни эгаллаган бўлса, 2021 йилга келиб уларнинг майдони салкам 12 километр квадратга етган. Бу каби яшил ўсимликларнинг кўпайиши Антарктика яриморолида кузатилаётган исишнинг тезлашгани билан боғлиқ.
 
Ўсимлик қопламлари ошганини ўрганишда олимлар сунъий йўлдошдан олинган маълумотлардан фойдаланган, бу эса ўз навбатида яриморол юзасининг ўзгаришини яхшилаб кузатиш имконини берган. 3D-суратлар яшиллик 2016 йилдан 2021 йилгача ҳар йили салкам 400 метр квадратга ошганини кўрсатиб берган — бу ундан олдинги йилларга нисбатан 30 фоизда кўп демак.
 
Мох намуналарини ўрганишга бағишланган бундан олдинги тадқиқотлар ўсимларнинг ўсиш жадаллиги охирги ўн йилликда кескин ошганини кўрсатган. Янги маълумотлар эса яриморолнинг яшилга бурканиши нафақат давом этаётгани, балки тезлашганини ҳам кўрсатиб берди. Антарктика яримороли ландшафти аввалгидек қор ва музлар билан қопланган, бироқ мохлар ўсадиган кичик майдонлар ўлчами кенгайиб бормоқда.
 
Тадқиқотчиларнинг таъкидлашича, ушбу жараён янги турдаги ўсимлар, шунингдек, минтақа экотизимини ўзгартириб юбориши мумкин бўлган инвазив турларнинг пайдо бўлишига олиб келиши мумкин. Ўсимликларнинг кўпайиши тупроққа органик моддаларни қўшади, бу эса ҳудуднинг янада яшилликка бурканишига хизмат қилади.