Украинадаги вазият: томонларнинг баёнотлари, муносабат, ёрдам ва санкциялар

Украинада Россия армияси билан икки ойдан ортиқ давом этаётган ҳарбий тўқнашувларга оид кечаги кун давомида ва 28 апрелга ўтар кечаси содир бўлган ҳодиса, янгилик ва хабарларнинг эрталабки қисқача шарҳлари билан танишинг.

Украина томонининг баёнотлари

Украина президенти Володимир Зеленский ўзининг одатий тунги мурожаатида Европа Иттифоқи муҳим қарорни тайёрлаётганини айтди.

«Европа комиссияси Украина экспорти учун бир йил давомида барча квоталар ва божларни бекор қилишга, шунингдек антидемпинг тарифларнинг амал қилишини тўхтатиб туришга рози бўлди. Бу таклифни бугун президент Урсула фон дер Ляйен билан муҳокама қилдик. Шахсан унга ва бизнинг европалик барча дўстларимизга бу қадам учун миннатдорчилик билдираман. Айнан ҳозир бу Украинада иқтисодий фаолликни, бизнинг миллий ишлаб чиқаришимизни максимум даражада сақлаб қолиш имконини беради», — деган Зеленский.

Володимир Зеленский Индонезияда ўтадиган G20 саммитига таклифнома олди.

Украина мудофаа вазири Олексий Резниковнинг айтишича, жаҳоннинг 40 та давлат мудофаа вазирлари Рамштайн базасидаги учрашувда Украина армиясининг ғарб стандартлари, техникаси ва калибрларига ўтиши ҳақида стратегик қарор чиқарган.

«Украина аллақачон 155 мм калибрга эга артиллерия қуролларини олмоқда, бу Украина армиясининг НАТО давлатлари армияси билан тўлиқ ҳамкорлигини таъминлайди», — деган Резников.

Украина ҚК «Восток» тезкор тактик гуруҳи душманнинг 3 та ҳужумини қайтарган ва россияликларга қуйидагича талафот етказган (эслатиб ўтамиз, уруш даврида эълон қилинган маълумотларни мустақил манбалар орқали текширишнинг имкони йўқ):

Шахсий таркиб — 75 га яқин, БМП — 1, АТ — 2, Пилотсиз учар қурилма — 2

Россия томонининг баёнотлари

Россия президенти Владимир Путин Украинада махсус операциянинг бошланиши билан Россия Федерацияси узра пайдо бўлган реал хавфнинг олди олинганлигини таъкидлади.

Путиннинг кечаги баёнотларидан парчалар:

Конституцияга 2020 йилги тузатишлар парламентаризмни мустаҳкамлади, қонунчиликни ташқаридан туриб ўргатиш ва аралашувларсиз ривожлантиришга шароит яратди.
Украинадаги ҳарбий операциянинг барча вазифалари ҳеч қандай шартларсиз бажарилади. Махсус операция истиқболда Донбасс, Қрим ва бутун Россиянинг хавфсизлигини таъминлайди.
Россиянинг жаҳондаги рақибларига Россиядек улкан давлат шунчаки керак эмас.
Ғарбнинг русофоблар ва неонацистларга ишониши ва таяниши янги геосиёсий қурол.
Украинани ташқаридан Россия билан тўғридан тўғри тўқнашувга гиж-гижлашди. Украинани РФга қарши курашда шунчаки сарф материалига айлантиришди.
Агар кимдир Украинадаги вазиятга ташқаридан аралашса бунга жавоб яшин тезлигида бўлади.

Россия Мудофаа вазирлигининг махсус вакили Игор Конашенковнинг тунги брифингида эълон қилинган маълумотлар (эслатиб ўтамиз, уруш даврида эълон қилинган маълумотларни мустақил манбалар орқали текширишнинг имкони йўқ):

Россия ҳарбий космик кучларининг тезкор-тактик ва армия авиацияси томонидан Украинанинг 38 та ҳарбий объектига зарба берилган;
РФ ҳаво ҳужумидан мудофаа тизими Харков областида Украинанинг Ми-24 вертолётини уриб туширган;
РФ ҚК юқори аниқликдаги ракеталар билан Украинанинг 17 та ҳарбий объекти, жумладан 15 та тирик куч ва техникалар жамланмасига зарба берган;
РФ ҳарбий космик кучлари иккита С-300 ва «Оса-АКМ» зенитли ракета комплексларини нишонга олган, 210 дан ортиқ украин аскарларини ва УҚКнинг 43 та зирҳли техникасини йўқ қилган;
Артиллерия бўлинмалари кун давомида 309 та нишонни ўққа тутган;
РФ ҚК махсус ҳарбий операция бошланганидан буён УҚКнинг 609 та пилотсиз учар қурилмаси ва 2616 та зирҳли техникасини йўқ қилган.

Россияга қарши жазо чоралари ва санкциялар

Ғарб давлатларининг янги тўлов схемасини рад этиши туфайли Россияда нефт қазиб чиқариш 17 фоизга қисқариши мумкин, деган РФ молия вазири Антон Силуанов. Дастлабки баҳолашларга кўра, 2022 йилда Россия бюджети тақчиллиги 1,6 трлн рублни ташкил этади.

Халқаро туризм ташкилоти UNWTO аъзолари уларнинг овозлари эшитилишига эришишгани ва Россиянинг ушбу ташкилотдаги аъзолигини тўхтатишга қарор қилишди, деб ёзди UNWTO бош котиби Зураб Пололикшвили Твиттерда.

«Мужда аниқ: хатти-ҳаракатлар доимо оқибат келтириб чиқаради. Тинчлик асосий инсон ҳуқуқларидан биридир. У барчага кафолатланган. Истисноларсиз», — деган Пололикшвили.

РФ президенти матбуот котиби Дмитрий Песков Россиянинг БМТ туризм ташкилотидан чиқиши мамлакатдаги туризм саноатини ривожлантиришга ҳеч қандай таъсир ўтказмаслигини таъкидлади.

Швейцарияда 9,34 млрд долларлик Россия активлари музлатилди, деб хабар бермоқда Neue Zuercher Zeitung газетаси. 7 апрелга нисбатан музлатилган сумма миқдори 1,5 млрд долларга ортган.

Швейцария Россияга қарши янги санкцияларни жорий этди, жумладан кўмир импорти тақиқланадиган бўлди.

АҚШ Украинадаги воқеалар сабаб Россия Федерациясини терроризмнинг ҳомийлари бўлган давлатлар рўйхатига тиркаш имкониятини ўрганиб чиқмоқда, дея АҚШ давлат котиби Энтони Блинкендан иқтибос келтирмоқда ТАСС.

Франция ҳукумати россиялик тадбиркорларга тегишли учта виллани хатловга олган, деб хабар бермоқда ТАСС. Гап рус олигархлари Шамалов, Дерипаска ва Бажаевга тегишли Ложувард соҳил ва Биариццадаги виллалар ҳақида бормоқда.

SkyTeam альянси «Аэрофлот» авиакомпаниясининг аъзолигини тўхтатди.

«Аэрофлот» ва Utair авиакомпанияларининг иловаси App Store’дан олиб ташланди. Авиакомпаниялар ҳозирча буни изоҳламади.

Икки ой мобайнида Россияда кинозалларнинг ярмиси ёпилиши мумкин, дея баёнот берган Россия кинотеатр эгаларининг ассоциацияси. Ташкилот кинотеатрлар тушуми 80 фоизга пасайишини прогноз қилмоқда.

Россия томонининг қарши чоралари

Россия иқтисодиёти Ғарбда қақшатқич деб баҳоланган санкциялар зарбаси остида сочилиб кетмасдан, туриб бера олди, деган РФ президенти Путин.

«Газпром» маҳаллий газ тақсимловчи компаниялари газ учун рублда ҳақ тўлашдан бош тортгани учун Болгария ва Полшага газ етказиб беришни тўхтатди.

Италиянинг Eni компанияси Россиядан импорт қилинадиган табиий газ учун рублда ҳисоб рақам очишни режалаштирмоқда, дея хабар берган Bloomberg агентлиги.

Финландия Россия гази учун рублда тўлов қилишдан бош тортди, деб ёзади финларнинг Helsingin Sanomat газетаси Европа ишлари бўйича ва мулкни бошқариш вазири Тютти Туппурайнега таяниб.

Халқаро ҳамжамиятнинг муносабати

Европа парламенти президенти Роберта Метсола Россия энергия ресурсларига қарши бутуневропа эмбаргосини жорий этишга чақирди.

«Автократларга боғлиқлигимизни йўқ қилиш вақти етиб келди», — деган Метсола Твиттерда.

Полша бош вазири Матеуш Моравецкий канцелярияси мамлакат Россия газидан тўлиқ мустақил бўлгани тўғрисида баёнот берди.

«Бугундан бошлаб биз Россияга ҳар қандай боғлиқликдан халос бўлдик. Бизнинг омборларимиз аввалгидек тўла, биз ҳар куни уларни 100 фоизга тўлдириб қўямиз. Бугунга келиб газнинг 78 фоизи шимол, жануб ва ғарбдан келмоқда, шунингдек ўзимизда ишлаб чиқарилмоқда», — деган Моравецкий.

Россия гази учун рублда ҳақ тўланишини талаб қилиш Европа Иттифоқининг санкциялар режимига тўғридан тўғри зид, деди Дания ташқи ишлар вазири Йппе Куфуд.

Украина иқтисодиёти тахминан 60–70 фоиз даражада фаолият кўрсатишда давом этади — ЕТТБ.

АҚШ давлат котиби Энтони Блинкен Франция ТИВ раҳбари Жан-Ив Ле Дриан билан телефон орқали гаплашиб, жумладан Украинага ҳарбий ёрдамни кўпайтиришни муҳокама қилган.